door Ron Sluik
De voormalige Sovjetrepubliek Moldavië is met grote voorsprong aanvoerder in het klassement ‘meest onbekende land van Europa’. Moldavië (4,5 miljoen inwoners) werd in 1991 een onafhankelijke staat. Het is een klein maar prachtig glooiend gebied met vruchtbare bodem ten oosten van Roemenië. Oude communisten, inmiddels meer paars dan rood, besturen het land. Ze wonnen in mei 2001 met overmacht de verkiezingen nadat nationalisten, die Moldavië als Roemeens beschouwen, in de voorgaande jaren uitverkoop hadden gehouden. De verliezers demonstreerden de afgelopen twee winters geregeld voor het parlementsgebouw, met duizenden, soms tienduizenden: ‘Nee, tegen de communisten!’ Veel vlaggen: blauw-geel-rood, veel populistische sprekers en leuzen: ‘Unirii!’ (aansluiting met Roemenië en/of Europa) en ‘Jos Communistii!’ (weg met de communisten). Toen de lente kwam hielden de demonstraties op, het werk op de velden kon niet wachten op de revolutie.
Moldavië was in de 14de eeuw een groot en machtig koninkrijk geregeerd door Koning Stefan cel Mare (Stefan de Grote) maar in de eeuwen er na stond het onder wisselende heerschappij van de Tsaren en de Ottomanen. In de 20ste eeuw sloot het gebied zich aan bij Roemenië totdat het door het Molotov-Ribbentrop Pact in 1939 ingelijfd werd bij de USSR. Vervolgens gaf Chroetsov in de jaren zestig een deel van het land weg aan de Oekraïne en na de onafhankelijkheid splitste in 1992, na een bloedige burgeroorlog, zich nog eens een stuk van Moldavië af. Het gaat om het het gebied ten oosten van de rivier Dnjestr. Dit door niemand erkende maffiastaatje heeft een sherrif aan het hoofd. Nederland als tijdelijk voorzitter van de OVSE probeert de boel te lijmen.
De Moldavische hoofdstad Chisinau (700 duizend inwoners) is net als Rome gebouwd op zeven heuvelen en nu merendeels gevuld met dorpelingen. De stedelingen verlieten het land: Russen en Oekraïners vooral naar het oosten. De joden naar Israël en Duitsland. De kunstenaars en intellectuelen naar steden over de hele wereld. Veel mannen werken als goedkope krachten in de bouw of seizoensarbeid, van Portugal tot Zuid Korea. Vrouwen, vooral jonge meisjes, kwamen terecht in de armen van eenzame westerse mannen, in huwelijk of bordeel. Wat al deze mensen aan geld terugsturen naar hun familie was in 2001 anderhalf maal het regeringsbudget. De dorpelingen zijn ondertussen naar de hoofdstad getrokken, daar waar in ieder geval nog iets te verdienen is. Moldavië is niet alleen het onbekendste land van Europa maar ook het armste.
This is my house, foto’s Ron Sluik, tekst Irina Grabovan;
Te bestellen door overmaking van 20 euro naar postgiro 44 888 02 (tnv Ron Sluik, Amsterdam) of via distributeur IDEAbooks, Herengracht 11, Amsterdam.
Zie ook: www.art-aorta.narod.ru
Ron Sluik is fotograaf
De Helling 2003/3
